Social media

Zoeken

Column: Van wie is mijn omgeving?

19 april 2017

In alle mooie ontwikkelingen in dorpen en wijken komen we vaak de vraag tegen: van wie is het? Wie gaat er eigenlijk over? Is het dorp van Dorpsbelang? De gemeente? De provincie? It Wetterskip? Boeren? Natuurorganisaties? Woningbouwcorporaties? Ik ervaar in mijn dagelijkse werk als consultant bij Partoer, maar ook als inwoner van Surhuizum, mijn omgeving niet als mijn omgeving, maar als onze omgeving.

In de nieuwe Omgevingswet is bepaald dat bij de opstelling van de omgevingsvisies door gemeenten en provincie, of bij veranderende inrichting van de omgeving, vanaf het begin de inwoners en ondernemers in die omgeving betrokken moeten worden. Betekent dat: geen prestatieafspraken meer tussen alleen gemeenten en woningbouwcorporaties over wel of niet vernieuwen, slopen, herstructureren, enzovoort? In de krimpende streken van Fryslân leidde dit soms tot veel rumoer in vaak de kleine dorpen. ‘Mijn omgeving’ leek dan wel van de overheden en de woningbouwcorporaties. De inwoners van de dorpen stonden buiten spel.

Protest of zoeken naar andere oplossingen?

Er zijn dorpen die in protest gaan en/of zoeken naar andere wegen om ‘Mijn omgeving’ voor de inwoners aantrekkelijk en leefbaar te houden. Wûns, Irnsum, Bolsward, Morra-Lioessens, Ee, Metslawier, Holwerd, Paesens-Moddergat, Easterlittens, Reduzum, Wijnjewoude hebben op een positief constructieve wijze de ontwikkelingen in hun dorpen ter hand genomen. Ze werken daarin samen met de gemeenten en onder andere de woningbouwcorporaties. De drie partijen zoeken elkaar op, zoeken naar mogelijkheden, in samenspraak en op basis van gelijkwaardigheid. Ze zijn succesvol, ze zetten door, bewegen mee. Het leidt tot opwaardering, verbetering, betrokkenheid, invloed van en op ‘mijn omgeving’.

In Hallum, Haulerwijk en Tzummarum willen de inwoners hun sport- en andere accommodaties toekomstbestendig behouden en ontwikkelen. Ferwert denkt hier over na en er zijn vast en zeker nog meer dorpen op te noemen, die zich op deze manier ontwikkelen.

Lusten, lasten en eigenaarschap

Sommige Friese dorpen voelen zich – op zijn zachtst gezegd – buiten spel gezet als het gaat om het bouwen of vernieuwen van een eigen windmolen. Duurzame energie uit een eigen windmolen voor de eigen inwoners. De winsten komen ten goede van de leefbaarheid- of duurzaamheidsprojecten in de eigen dorpen. Van, voor, door de inwoners. Lokale economie in optima forma. Zou je zeggen!

Ware het niet dat in dit geval de provincie Fryslân dwars ligt en de politieke belangen en lobby’s van investeringsmaatschappijen (inclusief boeren) de boventoon laat voeren. In de documentaire Onderstroom van Jeroen Hoogendoorn worden de lusten, lasten en het eigenaarschap van windmolens haarscherp in beeld gebracht. De omgeving van de windmolens is niet van de inwoners, maar van lobbyisten en overheden.

Hetzelfde dreigt te gebeuren met grote zonnepanelenparken in de omgeving van dorpen en steden. De inwoners roeren zich opnieuw: van wie is mijn omgeving? Landschapspijn? Wie gaat erover? Van wie is het landschap?

Democratie, samenwerken, dialoog in plaats van debat

In de succesvolle dorpen en steden zien we dat de lokale besluitvorming steeds vaker door meerdere partijen plaatsvindt: dorps-, stad- of plaatselijk belang samen met werkgroepen of commissies binnen de lokale gemeenschap. Ze werken daarin onderling samen en stemmen af, overleggen vanaf het begin met de gemeente, de maatschappelijke organisaties en de ondernemers. Partoer speelt op verschillende plekken daarin haar informerende, onafhankelijke, verbindende, faciliterende rol. Partoer als maat.

De genoemde dorpen en steden organiseren informatie- en inspiratiebijeenkomsten waarin de plannen in verschillende stadia van ontwikkeling worden gedeeld. Er is ruimte voor gesprek, dialoog, aanvullende ideeën en meningsvorming. Daarmee bereiken ze meer betrokkenheid van meer inwoners, meer draagvlak, meer meewerken. Gemeenten en maatschappelijke organisaties werken er enthousiast aan mee. Volgens mij is dit de goede manier voor ontwikkelingen in ‘mijn omgeving’. Wij van Partoer doen daar graag aan mee.

Mijn omgeving is onze omgeving!

Jan Rodenhuis, consultant Partoer

Ander nieuws